Critical Minerals Trade Bloc
สหรัฐฯ เป็นเจ้าภาพจัดการประชุมที่กรุงวอชิงตันร่วมกับมากกว่า 50 ประเทศ รวมถึงไทย หลังรองประธานาธิบดี เจ.ดี. แวนซ์ เสนอแนวคิด “กลุ่มการค้าแร่ธาตุสำคัญ” (critical minerals trade bloc) แบบใหม่ และการกำหนด “ราคาขั้นต่ำ” (minimum price floors) เพื่อมุ่งลดการพึ่งพาจีน สหรัฐอเมริกาเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมระหว่างประเทศที่กรุงวอชิงตัน ดี.ซี. เมื่อวันที่ 4 กุมภาพันธ์ เพื่อหารือการขยายการเข้าถึงแร่ธาตุสำคัญและการลดอิทธิพลของจีนต่อห่วงโซ่อุปทานโลก ตามรายงานข่าว สำนักงานผู้แทนจากมากกว่า 50 ประเทศเข้าร่วม รวมถึงเกาหลีใต้ อินเดีย ไทย ญี่ปุ่น เยอรมนี ออสเตรเลีย และสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก รองประธานาธิบดีสหรัฐ เจ.ดี. แวนซ์ เสนอให้จัดตั้ง “กลุ่มการค้าแร่ธาตุสำคัญ” ใหม่ระหว่างพันธมิตรและหุ้นส่วน ควบคู่กับการประสานงานกำหนด “ราคาขั้นต่ำ” ร่วมกัน ขณะที่วอชิงตันเพิ่มความพยายามในการคลายการครอบงำของจีนเหนือแร่หายากและวัสดุอื่น ๆ ที่ใช้ในผลิตภัณฑ์อย่างสมาร์ตโฟน รถยนต์ไฟฟ้า เซมิคอนดักเตอร์ และระบบป้องกันประเทศ ความเคลื่อนไหวนี้เกิดขึ้นในช่วงที่เจ้าหน้าที่ในวอชิงตันให้เหตุผลว่า ข้อพิพาททางการค้าในช่วงปีที่ผ่านมาได้เผยให้เห็นว่า […]
เศรษฐกิจสีเขียวของไทย ใครเป็นคนต้องแบกภาระต้นทุนภายนอก?
การเลือกตั้งปี 2569 ไม่ควรดีเบตกันเพียงจะทำให้ค่าไฟฟ้าถูกลง แจกเงินผ่านวิธีการและแรงจูงใจต่างๆ หรือผลักดันเมกะโปรเจกต์ แต่ต้องตอบคำถามใหม่ที่ใหญ่กว่านั้นคือเศรษฐกิจสีเขียวของไทย ใครเป็นคนต้องแบกภาระต้นทุนภายนอก? รถ EV แบตเตอรี่ โซลาร์ กังหันลมทั้งหมดต้องใช้แร่สำคัญ/แร่หายาก ขณะที่คลื่นการขยายเหมืองแร่สำคัญและแรร์เอิร์ธกระจายทั่วลุ่มน้ำโขง ในพื้นที่ต้นน้ำ แนวชายแดน ในรัฐที่อ่อนแอที่คนท้องถิ่นมักเจอเรื่องเดิมซ้ำ ๆ การแย่งยึดที่ดิน น้ำปนเปื้อน สารเคมี กากของเสีย ความรุนแรง และการปิดปากผู้เห็นต่าง หากการเมืองไทยทำเป็นไม่รู้ ไม่เห็น ไม่สนใจ มันก็จะเป็นเพียงการเมืองแบบหน้าไหว้หลังหลอก(hypocrite) และทำให้การเปลี่ยนผ่านพลังงาน(energy transition)ถูกขับเคลื่อนด้วยหายนะภัยทางนิเวศวิทยาและความทุกข์ของผู้คนในอนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขงแถมยังเป็นความเสี่ยงเศรษฐกิจของไทยหากวันหนึ่งใดวันหนึ่ง ห่วงโซ่อุปทานของแร่สำคัญพังทะลาย หรือถูกตั้งกำแพงการค้า อุตสาหกรรมส่งออกไทยจะเจ็บก่อนใคร ข่าวดีคืออาเซียนเพิ่งรับรองปฏิญญาสิทธิในสิ่งแวดล้อมที่ปลอดภัย สะอาด ดีต่อสุขภาพ และยั่งยืน แปลว่าอย่างน้อยที่สุดประชาชนต้องมีสิทธิรู้ข้อมูล มีส่วนร่วมและเข้าถึงความยุติธรรม แต่ปฏิญญาจะมีความหมายก็ต่อเมื่อเราทำให้มันบังคับใช้ได้จริงในยุคตื่นแร่สำคัญ(Critical Minerals Rush) นี่คือส่วนหนึ่งของคำถามต่อพรรคการเมืองทั้งหลายในเวทีดีเบตเลือกตั้งปี 2569
ภูมิรัฐศาสตร์ของแร่ที่มีความสำคัญมาก(Critical Minerals)ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
เอเชียตะวันออกเฉียงใต้เป็นส่วนหนึ่งของ “การตื่นแร่ที่มีความสำคัญมาก(Critical Minerals Rush)” ภูมิภาคนี้มีทรัพยากรแร่ที่มีความสำคัญมากจำนวนมาก แม้ว่าการกระจายตัวของแร่เหล่านี้จะแตกต่างกันอย่างมากในแต่ละประเทศ: โคบอลต์ยังพบในฟิลิปปินส์และโดยเฉพาะอย่างยิ่งในอินโดนีเซีย ซึ่งได้ก้าวจากการผลิตในระดับต่ำไปสู่การครองสัดส่วน 5% ของการผลิตทั่วโลกในปี 2023 การพัฒนานี้ทำให้อินโดนีเซียกลายเป็นผู้ผลิตโคบอลต์รายใหญ่เป็นอันดับสามของโลก แม้ว่าสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก (DRC) ซึ่งเป็นผู้ผลิตรายใหญ่ที่สุด จะครองสัดส่วนสูงถึง 73% ของการผลิตทั้งหมด การเปลี่ยนแปลงอย่างมากในภาคการผลิตโคบอลต์สะท้อนถึงความซับซ้อนที่เกี่ยวข้องกับการสำรวจและการผลิตแร่ที่มีความสำคัญมากในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ภูมิภาคนี้ประสบกับการลดลงอย่างมากของการลงทุนในเหมืองแร่ ซึ่งในปี 2022 อยู่ที่ประมาณครึ่งหนึ่งของระดับในปี 2012 ส่งผลให้มีแนวโน้มว่าปริมาณสำรองที่แท้จริงยังถูกประเมินต่ำเกินไป และสถานการณ์ดังกล่าวอาจเปลี่ยนแปลงได้อย่างรวดเร็วในอนาคต ตัวอย่างเช่น มีเพียงประมาณ 5% ของทรัพยากรแร่ของฟิลิปปินส์เท่านั้นที่ได้รับการสำรวจ ซึ่งการพัฒนาไม่เพียงพอนี้สะท้อนออกมาในระดับการผลิตซึ่งยังคงต่ำกว่าศักยภาพที่แท้จริงอย่างมาก ตัวอย่างเช่น แม้ว่าภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้จะครอบครองปริมาณสำรองบอกไซต์ราว 22% ของโลก แต่กลับมีสัดส่วนการผลิตเพียง 6% ของการผลิตทั่วโลก เมียนมา มาเลเซีย และเวียดนามเป็นผู้ผลิตแมงกานีสที่สำคัญ โดยอยู่ในอันดับที่ 10, 12 และ 16 ของโลกตามลำดับ แม้ว่าประมาณการปริมาณสำรองจะยังไม่น่าเชื่อถือ การผลิตทองแดงมีความมั่นคงมากขึ้นเล็กน้อย โดยเมียนมา อินโดนีเซีย และฟิลิปปินส์มีส่วนร่วมราว 4% ของการผลิตทั่วโลก นอกจากนี้ […]
ห่วงโซ่อุปทานของแร่พลวง(Antimony) อาจเป็นหนึ่งในสมการทางอ้อมเพื่อแก้วิกฤตมลพิษข้ามพรมแดนในอนุภูมิภาคแม่น้ำโขง
พาดหัวข่าว “วิธีที่ผู้ซื้อแร่ที่มีความสำคัญมากในสหรัฐฯ หลบเลี่ยงการห้ามส่งออกของจีน” จากสำนักข่าวรอยเตอร์เมื่อเร็วๆ นี้ อาจมีนัยสำคัญบางประการในสมการของความพยายามแก้วิกฤตมลพิษข้ามพรมแดนในอนุภูมิภาคแม่น้ำโขง(กก/สาย/รวก/โขง) แร่ที่มีความสำคัญมากนี้คือ พลวง(Antimony, Sb) และนี่คือการวิเคราะห์แบบปะติดปะต่อของผม พลวง(Antimony, Sb)ในฐานะเป็นแร่ที่มีความสำคัญมาก(Critical Minerals) ก่อนอื่น เรามาทำความรู้จัก “พลวง(Antimony, Sb)” ในฐานะเป็นแร่ที่มีความสำคัญมาก(Critical Minerals) นอกเหนือไปจากลิเทียม(Li) วาเนเดียม(V) แกลเลียม(Ga) โคบอลต์(Co) นิกเกิล(Ni) แพลทตินัม(Pt) และแร่ธาตุหายาก(Rare Earth Elements-REEs) กันก่อน แร่พลวง(Antimony, Sb)มีความสำคัญต่ออุตสาหกรรมหลายประเภท รวมถึงแบตเตอรี่ แผงโซลาร์ สารหน่วงไฟ และเครื่องกระสุน และอุตสาหกรรมตะกั่ว(Pb) รวมถึงเป็นตัวเร่งปฏิกิริยาในการผลิตพลาสติก PET ความต้องการแร่พลวง(Antimony, Sb)เพิ่มสูงขึ้นจากการใช้งานในภาคอุตสาหกรรมที่ขยายตัว โลหะสีขาวเงินชนิดนี้ยังมีความสำคัญต่อแผงโซลาร์โดยช่วยให้เซลล์แสงอาทิตย์แบบเพอรอฟสไกต์ทำงานได้ดีขึ้นด้วยการเพิ่มประสิทธิภาพการดูดซับแสงและการแปลงพลังงาน นอกจากนี้ยังช่วยเพิ่มเสถียรภาพทางความร้อนทำให้แผงโซลาร์ทนทานต่อสภาวะสุดขั้วได้ดียิ่งขึ้น ในด้านการกักเก็บพลังงาน แบตเตอรี่โลหะเหลวใช้แร่พลวง(Antimony, Sb)เพื่อกักเก็บและจ่ายพลังงานส่วนเกินจากระบบโซลาร์ เมื่อการติดตั้งระบบโซลาร์เติบโตขึ้น บทบาทของแร่พลวง(Antimony, Sb)ในกระบวนการเปลี่ยนผ่านพลังงานจะขยายตัวตามไปด้วย กระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ (DoD) ใช้แร่พลวง(Antimony, Sb)ในเครื่องกระสุนมากกว่า 200 ประเภทรวมถึงจานชนวนจุดระเบิด (percussion […]
