แม่เมาะ: พื้นที่สังเวยที่รอความเป็นธรรม
Seventy years of lignite coal power, and the community that has carried its cost. As Thailand extends Mae Moh's operating life to 2048 while promising Net Zero by 2050, the people who breathed its emissions and lost their land are still waiting on a just transition. เจ็ดสิบปีของถ่านหินลิกไนต์ และชุมชนที่แบกรับต้นทุนมาโดยตลอด ขณะที่ไทยขยายอายุโรงไฟฟ้าแม่เมาะไปถึงปี 2591 พร้อมประกาศเป้าหมาย Net Zero ปี 2593 ผู้คนที่สัมผัสมลพิษและสูญเสียที่ดินยังคงรอคอยการเปลี่ยนผ่านที่เป็นธรรม
"Mae Moh is not just Mae Moh's problem — it is a mirror reflecting the failures of Thailand's entire energy system." "แม่เมาะมิใช่เพียงปัญหาของแม่เมาะ หากคือกระจกสะท้อนความล้มเหลวของระบบพลังงานไทยทั้งระบบ"
#FossilFreeThailand · July 2026
An independent editorial platform covering climate, energy, and extractivism in Thailand. แพลตฟอร์มบรรณาธิการอิสระที่ครอบคลุมสภาพภูมิอากาศ พลังงาน และลัทธิสกัดทรัพยากรในประเทศไทย
→ What's decided, and what isn't said → สิ่งที่ถูกตัดสินใจ และสิ่งที่ไม่ถูกพูดถึง
Forensic analysis of Thailand's climate legislation, NDC commitments, and the institutional decisions that shape emissions trajectories — and who benefits from their design. การวิเคราะห์เชิงนิติวิทยาศาสตร์ต่อกฎหมายสภาพภูมิอากาศของไทย พันธกรณี NDC และการตัดสินใจเชิงสถาบันที่กำหนดเส้นทางการปล่อยก๊าซ — และผู้ที่ได้รับประโยชน์จากการออกแบบดังกล่าว
Explore → สำรวจ →→ What companies claim vs what data shows → สิ่งที่บริษัทอ้าง เทียบกับสิ่งที่ข้อมูลแสดง
Systematic scrutiny of corporate climate claims against verifiable evidence — emissions data, contractual commitments, offset quality, and the strategies used to obscure continued fossil fuel expansion. การตรวจสอบอย่างเป็นระบบต่อข้ออ้างด้านสภาพภูมิอากาศของบรรษัทเทียบกับหลักฐานที่ตรวจสอบได้ — ข้อมูลการปล่อยก๊าซ พันธะตามสัญญา คุณภาพออฟเซ็ต และกลยุทธ์ที่ใช้ปกปิดการขยายตัวของฟอสซิลอย่างต่อเนื่อง
Explore → สำรวจ →→ Energy & mining transition in Thailand → การเปลี่ยนผ่านพลังงานและแร่ธาตุในไทย
Addressing the intersection of energy transition and extractive industries — who benefits from the shift to renewables, who bears the cost, and what is displaced in the process. ตอบโจทย์จุดตัดระหว่างการเปลี่ยนผ่านพลังงานกับอุตสาหกรรมสกัดทรัพยากร — ใครได้รับประโยชน์จากการเปลี่ยนไปสู่พลังงานหมุนเวียน ใครรับภาระต้นทุน และสิ่งใดถูกแทนที่ในกระบวนการ
Explore → สำรวจ →→ The editor's perspective, in full → มุมมองของบรรณาธิการ ฉบับเต็ม
Personal analysis, field observations, and editorial reflection from Tara Buakamsri — connecting policy decisions to lived experience, and long-term climate strategy to immediate political reality. การวิเคราะห์ การสังเกตการณ์ภาคสนาม และบทบรรณาธิการ — เชื่อมโยงการตัดสินใจเชิงนโยบายสู่ประสบการณ์จริง และยุทธศาสตร์สภาพภูมิอากาศระยะยาวสู่ความเป็นจริงทางการเมืองเฉพาะหน้า
Explore → สำรวจ →โซลาร์บนหลังคา อุตสาหกรรมฟอสซิลยังขวางหน้าประตู
ชำแหละนโยบาย Net Billing ใหม่ของไทย
Thailand's new Net Billing policy is framed as a step toward household solar adoption. But a closer reading reveals a system designed around the interests of a power sector that benefits from keeping consumption — and dependence — intact. นโยบาย Net Billing ใหม่ของไทยถูกนำเสนอว่าเป็นก้าวไปสู่การติดตั้งโซลาร์ในครัวเรือน แต่การอ่านอย่างละเอียดเผยให้เห็นระบบที่ถูกออกแบบมาเพื่อผลประโยชน์ของภาคพลังงานซึ่งได้รับประโยชน์จากการรักษาการบริโภค — และการพึ่งพา — ให้คงอยู่
Read full piece → อ่านบทความเต็ม →เปลวเพลิงที่มองไม่เห็น
มีเทนในน่านน้ำไทย
30+ satellites confirm an offshore platform in the Gulf of Thailand releases ~50,000 tonnes of methane annually. Thailand has no MARS focal point and a 0% alert response rate. ดาวเทียมกว่า 30 ดวงยืนยันว่าแท่นผลิตนอกชายฝั่งในอ่าวไทยปล่อยมีเทนราว 50,000 ตันต่อปี ไทยไม่มีจุดติดต่อ MARS และมีอัตราตอบสนองต่อการแจ้งเตือน 0%
Read analysis → อ่านการวิเคราะห์ →ไฟฟ้าจากสายลมแสงแดดตลอด 24 ชั่วโมง
เศรษฐศาสตร์มาถึงแล้ว นโยบายยังไม่มา
Thailand sits in IRENA's solar goldzone — yet lacks every policy lever needed to capture it. A forensic reading of the 2026 firm renewables report against Thailand's current framework. ไทยอยู่ในโซนทองคำพลังงานแสงอาทิตย์ตาม IRENA แต่ยังขาดทุกคานงัดเชิงนโยบายที่จำเป็น บทวิเคราะห์จากรายงาน firm renewables 2026 เทียบกับกรอบนโยบายปัจจุบันของไทย
Read analysis → อ่านการวิเคราะห์ →Why it matters เหตุใดจึงสำคัญ
Understanding the system is a prerequisite to changing it. การเข้าใจระบบคือเงื่อนไขเบื้องต้นของการเปลี่ยนแปลง
Climate and energy decisions are often presented as technical — but their impacts are concrete. They shape electricity bills, air quality, public health, and the resilience of communities already facing climate disruption. The same applies to extractivism: the transition away from fossil fuels creates new extraction pressures that require the same rigour of scrutiny. การตัดสินใจด้านสภาพภูมิอากาศและพลังงานมักถูกนำเสนอว่าเป็นเรื่องทางเทคนิค — แต่ผลกระทบเป็นรูปธรรม มันกำหนดค่าไฟฟ้า คุณภาพอากาศ สาธารณสุข และความสามารถฟื้นตัวของชุมชนที่เผชิญการแตกระแทกของสภาพภูมิอากาศอยู่แล้ว เช่นเดียวกันกับลัทธิสกัดทรัพยากร: การเปลี่ยนผ่านออกจากเชื้อเพลิงฟอสซิลสร้างแรงกดดันการสกัดใหม่ที่ต้องการการตรวจสอบอย่างเข้มข้นเท่าๆ กัน
Our approach แนวทางของเรา
01 · Evidenceหลักฐาน
Every claim is traceable. We work from primary documents, datasets, and verifiable sources — not press releases, official summaries, or unattributed assertions. ทุกข้ออ้างสามารถสืบสาวได้ เราทำงานจากเอกสารต้นฉบับ ชุดข้อมูล และแหล่งที่ตรวจสอบได้
02 · Clarityความชัดเจน
We translate the structure of energy systems — tariffs, contracts, capacity mechanisms, carbon markets — into insight that people can actually understand and act on. เราแปลโครงสร้างของระบบพลังงาน — ภาษีพลังงาน สัญญา กลไกกำลังการผลิต ตลาดคาร์บอน — ให้กลายเป็นข้อมูลเชิงลึกที่ผู้คนเข้าใจได้จริงและนำไปใช้ได้จริง
03 · Integrityความซื่อสัตย์
We apply to ourselves the same standard we apply to others. No undisclosed interests, no institutional capture, no distance between stated principles and editorial conduct. Our independence is structural, not aspirational. เรายึดมาตรฐานเดียวกับที่เราใช้กับผู้อื่น ไม่มีผลประโยชน์ที่ไม่เปิดเผย ไม่มีการถูกครอบงำเชิงสถาบัน ไม่มีระยะห่างระหว่างหลักการที่ประกาศและการกระทำทางบรรณาธิการ ความเป็นอิสระของเราเป็นโครงสร้าง ไม่ใช่แค่แรงบันดาลใจ
| Cookie name | Active |
|---|
สถาบันนโยบายศึกษาในสหรัฐอเมริกา จัดทำรายงานประจำปีเรื่อง Military VS Climate Security : The 2011 Budget Compare" ออกมาเมื่อเร็วๆ นี้ เนื้่อหาในรายงานระบุว่า ตอนนี้กลาโหมของสหรัฐฯ รู้แล้วว่า การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ(climate change) ถือเป็น "ตัวคูณของภัยคุกคามด้านความมั่นคง" หลักฐานประการหนึ่งคือ นับตั้งแต่ปี 2008 เป็นต้นมา งบประมาณของรัฐบาลสหรัฐฯ เองได้ถูกแบ่งสรรปันส่วนไปใช้ในเรื่องการจัดการกับเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศมากขึ้น ตั้งแต่ปี 2008 และปี 2011 มีการจัดสรรงบโลกร้อนเพิ่มขึ้นเป็นมากกว่าสองเท่า (จาก 7.4 พันล้านเหรียญ เป็น 18.1 พันล้านเหรียญ)
กล่าวอีกนัยหนึ่ง ในปี 2008 สหรัฐฯ นั้นใช้งบประมาณราว 94 เหรียญสหรัฐในด้านกลาโหม ต่อทุก ๆ 1 เหรียญสหรัฐที่ใช้ในด้านการจัดการเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และในปี 2011 ใช้งบระมาณราว 41 เหรียญสหรัฐในด้านกลาโหม ต่อทุกๆ 1 เหรียญสหรัฐที่ใช้ในด้านการจัดการเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ
แต่สิ่งที่น่าสนใจก็คือ การเปลี่ยนผ่านของการใช้งบประมาณดังกล่าวนี้ มิได้ทำให้การลงทุนเพื่อทำให้เกิดความมั่นคงด้านสภาพภูมิอากาศมากนักเมื่อเทียบกับขนาดของภัยคุกคามของการเปี่ลยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่เกิดขึ้นและรออยู่ข้างหน้า ยิ่งไปกว่านั้น รายงานนี้ยังได้เปรียบเทียบกรณีศึกษาประเทศจีนว่ามีความก้าวหน้ามากกว่าสหรัฐอเมริกาในเรื่องนี้มาก
รายงานระบุว่า ถึงแม้การใช้จ่ายทางการทหารของจีนจะไม่โปร่งใสไปเสียทั้งหมด แต่จีนนั้นใช้งบประมาณ 2-3 เหรียญสหรัฐในด้านกลาโหม ต่อทุก ๆ 1 เหรียญสหรัฐที่ใช้ในด้านการจัดการเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ
รายงานนี้ ได้สรุปฟันธงว่า ไม่ว่าจะเป็นเหตุผลทั้งในด้านความมั่นคง ทางสิ่งแวดล้อม และทางเศรษฐกิจ การจัดสรรงบประมาณและทรัพยากรในด้านกลาโหมให้กับงบประมาณในการจัดการด้านการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศมากขึ้น เป็นเรื่องที่สมเหตุสมผลสำหรับสหรัฐอเมริกา
รายละเอียดของรายงานดาวน์โหลดได้ที่ www.fpif.org/files/2521/mil%20v%20climate%202010.pdf