เรื่องราวของการเปลี่ยนผ่านของเดนมาร์กจากการเผาขยะไปสู่ Zero Waste
เรียบเรียงจาก https://zerowasteeurope.eu/2014/01/the-story-of-denmarks-transition-from-incineration-to-zero-waste/ เดนมาร์กถูกมองว่าเป็นหนึ่งในประเทศที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมมากที่สุดในโลก แต่เป็นเช่นนั้นจริงหรือ? นอกเหนือจากกังหันลมและเลนจักรยานของเดนมาร์กแล้ว ยังมีความลับที่ไม่ได้ถูกปกปิดนักของประเทศที่ดูเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมแห่งนี้ นั่นคือความหลงใหลในการเผาขยะ! ความหลงใหลในการเผาขยะนี้ได้รับการนำเสนออย่างกว้างขวางจากสื่อระดับนานาชาติ เช่น The New York Times และ National Geographic ซึ่งมักให้ข้อมูลที่คลาดเคลื่อน เนื่องจากไม่ได้เจาะลึกในรายละเอียดมากนัก แต่กลับหลงใหลไปกับภาพลักษณ์อันสวยงามของ greenwashing ที่ถูกออกแบบมาอย่างดี ข้อเท็จจริงเกี่ยวกับเดนมาร์กคือ ประเทศนี้เป็นหนึ่งในสมาชิกสหภาพยุโรปที่สร้างขยะต่อหัวสูงที่สุด และยังเป็นผู้นำระดับโลกในการเผาขยะในครัวเรือน โดยเผาขยะมากถึง 80% เพื่อเปรียบเทียบ เมื่อหักลบขยะที่ถูกรีไซเคิลออกไป เดนมาร์กเผาขยะมากกว่าปริมาณขยะที่ถูกสร้างขึ้นในประเทศอย่างสาธารณรัฐเช็ก เอสโตเนีย บัลแกเรีย หรือโปแลนด์เสียอีก แบบนี้เรียกว่าสีเขียวจริงหรือ? ตรงกันข้ามกับแนวปฏิบัติที่ดีที่สุดในภาคส่วนนี้ ขยะในครัวเรือนส่วนใหญ่ในเดนมาร์กไม่ได้ถูกแยกประเภทก่อน ทำให้อัตราการรีไซเคิลอยู่ในระดับต่ำเพียง 22% ขยะอินทรีย์ส่วนใหญ่ ซึ่งมีน้ำเป็นองค์ประกอบถึง 90% ก็จบลงที่เตาเผาแทนที่จะถูกนำไปใช้ประโยชน์อย่างมีประสิทธิภาพ ขยะมากคือดี ขยะน้อยคือแย่ ฟังดูเหมือนขัดแย้งกัน แต่ในเดนมาร์ก ระบบถูกออกแบบมาในลักษณะที่สิ่งที่แย่ที่สุดที่คุณสามารถทำได้คือการลดขนาดถังขยะของคุณ ทำไมถึงเป็นเช่นนั้น? เพราะทุกเมืองในเดนมาร์กมีโรงเผาขยะเป็นของตัวเอง และส่วนใหญ่เป็นของรัฐ นั่นหมายความว่าประชาชนเป็นเจ้าของเตาเผาเหล่านี้โดยตรง หากมีขยะเข้าสู่กระบวนการเผาน้อยลง—เนื่องจากถูกลดการใช้, นำกลับมาใช้ซ้ำ หรือรีไซเคิล—โรงเผาขยะจะทำงานต่ำกว่ากำลังการผลิตสูงสุด ส่งผลให้ประสิทธิภาพในการผลิตความร้อนและพลังงานลดลง อย่างไรก็ตาม […]
ทางออกจากวงจรอุบาทว์ของโรงไฟฟ้าขยะ
หลายต่อหลายครั้ง หลังจากที่นำเสนอชุดความคิดเกี่ยวกับการจัดการขยะในแบบของผม มักจะมีคำถามตอกกลับมาว่า “ ถ้าไม่เผาแล้วจะจัดการขยะอย่างไร? ” คำถามเช่นนี้ดูจะมีน้ำหนักมากขึ้นเมื่อนำมาพิจารณาประกอบกับข้อเท็จจริงที่ว่า พื้นที่ฝังกลบขยะนั้นนับวันยิ่งลดลงและหายากเต็มที คำถามนี้ส่วนใหญ่มาจากคนที่เลือกใช้เทคโนโลยีไปแล้ว ทั้งนี้คงเป็นเพราะพวกเขาคุ้นเคยกับวิธีการแก้ปัญหา แบบ ”เปิดปุ๊บติดปั๊บ” ที่บรรดาเซลส์แมนเสนอให้ ซึ่งมักได้ยินกันบ่อย ๆ ในทำนองที่ว่า คุณจ่ายเราเท่านี้แล้วเราจะแก้ปัญหาขยะให้คุณ ถึงจุดนี้ ผมใคร่จะบอกว่า “ ไม่มีเครื่องจักรวิเศษที่จะแก้ปัญหาขยะได้ “ ทางออกที่แท้จริงเริ่มด้วยการแยกขยะ ณ แหล่งกำเนิด แม้ว่าเรื่องขยะเป็นปัญหาที่เกี่ยวข้องกับการใช้เทคโนโลยี แต่การจัดการขยะไม่ใช่ปัญหาไฮเทค การใช้เทคโนโลยีนั้นมีความสำคัญรองลงไปและจะใช้งานได้ดีก็ต่อเมื่อขยะถูกแยกอย่างมีประสิทธิภาพแล้วเท่านั้น ดังนั้นจึงกล่าวได้ว่า ทางออกที่แท้จริงของปัญหาขยะอยู่ที่การจัดการองค์กรมากกว่าเครื่องจักร การแก้ปัญหาขยะเป็นงานหนักของทุกคน ตั้งแต่เจ้าหน้าที่เทศบาลจนถึงคนในชุมชนซึ่งต้องให้ความร่วมมือกัน สิ่งที่ต้องทำความเข้าใจสำหรับคนทั่วไป คือ ขยะไม่ได้เกิดจากไหน หากปล่อยออกมาจากมือพวกเราทุกคนนั่นเอง หากเราต้องการแก้ปัญหานี้เพื่อประโยชน์แก่ชุมชนของเราและสังคมโลก ควรจะเริ่มต้นการแก้ปัญหาที่มือเราทุกคน หัวใจสำคัญของการแก้ปัญหาขยะอยู่ที่การแยกขยะ ณ แหล่งที่สร้างขยะหรือที่แหล่งกำเนิด ขยะกองหนึ่งประกอบด้วยขยะหลากหลายประเภท การแยกขยะช่วยลดปริมาณขยะลงและเป็นทางออกที่ทำให้เราไม่เดินไปสู่ทางเลือกที่มีราคาแพงและเสี่ยงต่ออันตรายที่จะตามมา อย่างเช่น การกำจัดขยะด้วยการเผาในเตาหรือหลุมฝังกลบขนาดใหญ่ เพียงเริ่มต้นทำความเข้าใจว่าขยะมี 6 ประเภท ดังนี้ ขยะที่หลีกเลี่ยงได้ ( Avoidables ) ขยะที่นำกลับมาใช้ใหม่ได้ ( […]
การเผาขยะติดเชื้อและของเสียทางการแพทย์ :ความไม่เข้ากันของปัญหาและทางออก
แปลเรียบเรียงจากบทความเรื่อง Medical Waste Incinerator : Mismatch Between Problem and Solution ซึ่งตีพิมพ์ในวารสาร Work on Waste USA.inc., 82 Judson, Canton, New York เดือนตุลาคม ปี 2539 โดย ดร. พอล คอนเนทท์ พอล คอนเนทท์ เป็นศาสตราจารย์ประจำภาควิชาเคมี มหาวิทยาลัยเซนต์ลอเรนซ์ เมืองแคนตัน นิวยอร์คตั้งแต่ปี 2526 ได้รับปริญญาตรีสาขาวิทยาศาสตร์ธรรมชาติจากมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ และปริญญาเอกทางเคมีจากดาร์ทเมาท์คอลเลจ หลังจากปี 2528 เขาทุ่มเททำการวิจัยเรื่องการจัดการของเสียโดยเฉพาะประเด็นทางวิชาการที่เกี่ยวกับการปล่อยสารพิษไดออกซินจากโรงงานเผาขยะซึ่งมีผลต่อห่วงโซ่อาหารในระบบนิเวศ ดร.พอล เข้าร่วมประชุมระดับนานาชาติเรื่องไดออกซินหลายต่อหลายครั้ง และทำงานร่วมกับทอม เวบสเตอร์ เขียนบทความเกี่ยวกับเรื่องนี้ทั้งหมด 6 ฉบับ ซึ่งต่อมาได้ตีพิมพ์ในวารสาร “Chemosphere” เขายังได้ถ่ายทอดความรู้ความเข้าใจเรื่องการจัดการกากของเสียในรูปแบบที่หลากหลายให้กับชุมชนต่างๆ นอกจากนี้ ยังได้ไปแสดงปาฐกถาเกี่ยวกับเรื่องดังกล่าวมาแล้วกว่า 1500 ครั้งใน 48 รัฐทั่วสหรัฐอเมริกา […]
มิยาตะ ฮิเดกิ – นักต่อสู้กับไดออกซินแห่งญี่ปุ่น
บริสุทธิ์เท่าน้ำนมแม่ คำพูดนี้จะไม่ได้ยินจากปากของหมอมิยาตะ ฮิเดกิ นักวิทยาศาสตร์ที่ได้รับการยอมรับนับถือ จากการศึกษาทดลองของเขาที่ดำเนินการเป็นระยะ เขาสงสัยมานานแล้วว่าน้ำนมแม่ชาวญี่ปุ่นอาจปนเปื้อนด้วยมลพิษไดออกซิน – ปัญหามลพิษที่ประเด็นร้อนแรงอยู่ในขณะนี้ ในความเห็นมิยาตะ มารดาส่วนใหญ่จะให้นมลูกในช่วง 3 เดือนก่อนเปลี่ยนเป็นนมผสม “ผมไม่รู้จะช่วยอย่างไร แต่ขอแนะนำว่า ทารก (ในญี่ปุ่น) ควรห่างไกลจากนมแม่ จะปลอดภัยกว่า “ เมื่อไม่นานมานี้ มลพิษจากไดออกซินกลายเป็นวาระแห่งชาติในญี่ปุ่น เหตุผลหนึ่งคือ เป็นปัญหาที่มีความสัมพันธ์อย่างใกล้ชิดกับการเผาขยะ ไดออกซินจะเกิดขึ้นเมื่อเผาพลาสติกและขยะที่ประกอบด้วยสารเคมีที่มีคลอรีนเป็นองค์ประกอบ ขยะในญี่ปุ่นมากกว่า 3 ใน 4 ส่วนนำไปเผาในโรงงานเผาขยะที่รับรองโดยรัฐบาลซึ่งมีอยู่ประมาณ 3,840 แห่งทั่วประเทศ ปัจจุบัน มีเพียงโรงงานเผาขยะไม่กี่แห่งที่ควบคุมการปล่อยไดออกซิน เมื่อมิยาตะ ศึกษาเรื่องไดออกซินเป็นครั้งแรก จากเอกสารวิจัยของรัฐบาลอเมริกันในช่วงต้นทศวรรษ 1970s(พ.ศ.2513-2518) ยังไม่มีใครรับรู้ถึงอันตรายจากไดออกซินมากนัก จนกระทั่งผลกระทบจากฝนเหลืองที่สหรัฐอเมริกานำมาโปรยในสงครามเวียดนามเปิดเผยให้คนทั้งโลกได้รับรู้ ไดออกซินจึงเป็นที่รู้จักกันมากขึ้น แท้ที่จริง รัฐบาลญี่ปุ่นเพิ่งตื่นตัวกับปัญหาไดออกซินเพียง 4-5 ปีที่ผ่านมานี้เอง มิยาตะยังทำการศึกษาเรื่องโพลีคลอริเนเตด ไบฟีนิล (PCBs) ที่สถาบันสาธารณสุขเมืองโอซากาโดยเฉพาะกรณีน้ำมันรำข้าวที่ปนเปื้อน PCBs ซึ่งทำให้มีผู้เสียชีวิต 126 คน ในปี พ.ศ.2511 และทำการจำแนกสารพิษอื่น […]