จิตพลิกใจผัน(The Disrupted Mind)
ความคิดของคนเราทำงานอย่างไรในช่วงวิกฤตและหลังจากวิกฤต อะไรที่เราได้เรียนรู้เพื่อสร้างการเปลี่ยนแปลง ธารา บัวคำศรี แปลเรียบเรียงจาก https://mindworkslab.org/thedisruptedmind/ วิกฤตที่มีลักษณะพลิกผัน เช่น การระบาดใหญ่ของโควิด-19 มีผลสะเทือนอย่างลึกซึ้งต่อกรอบความคิดทางสังคม เมื่อวิกฤตดังกล่าวเกิดขึ้น เรื่องเล่า บรรทัดฐาน อารมณ์ และปัจจัยทางความคิดอื่นๆ จะเปลี่ยนแปลงไปและปะทะประสานกันใหม่ภายในสังคม การอภิปรายถกเถียงดังกล่าวนี้บางส่วนปรากฏอยู่หน้าแรกของหนังสือพิมพ์ แต่ส่วนใหญ่ซ่อนอยู่ในโซเชียลมีเดีย ในขณะที่เรามักจะมองถึงการเปลี่ยนแปลงที่เป็นรูปธรรม เช่น การทำงานจากบ้าน(work from home) การใช้ระบบขนส่งสาธารณะ หรือการปรับค่าจ้างสำหรับผู้ปฏิบัติงานด้านสุขภาพ แต่การเปลี่ยนแปลงอื่นๆ เช่น ความโกรธเกรี้ยว ความเชื่อมั่นที่ลดลงต่อธรรมาภิบาล สถาบันต่างๆ และกลุ่มคนต่างๆ ในสังคม เป็นต้น จะพิสูจน์ว่าเป็นตัวชี้ขาดในระยะยาวมากกว่า ต้องกล่าวไว้ ณ ที่นี้ว่า ไม่ใช่วิกฤตทั้งหลายจะต้องมีลักษณะพลิกผันเสมอไป และผลสะเทือนจากความพลิกผันก็อาจแตกต่างกันไปตามแต่ละบุคคล โดยทั่วไป วิกฤตที่มีลักษณะผลิกผันมากกว่าจะเป็นเรื่องน่าประหลาดใจ เหตุการณ์สภาพอากาศที่เกิดซ้ำๆ เช่น พายุไต้ฝุ่น เป็นต้น จะเป็นวิกฤตที่ผลิกผันหากผลกระทบที่เกิดขึ้นนั้นมีความแตกต่างไม่เหมือนที่ผ่านมา ส่วนวิกฤตการหลอมละลายของเตาปฎิกรณ์นิวเคลียร์ เช่น ในฟุกุชิมะ หรือการวินาศกรรม 9/11 ถือเป็นความพลิกผันที่ไม่คาดคิดมาก่อน สำหรับผู้สร้างการเปลี่ยนแปลงที่ขาดประสบการณ์ การกระตุ้นเพื่อเปลี่ยนแปลงชุดความคิดในช่วงสถานการณ์วิกฤตอาจดูเหมือนท่วมท้นหรือคาดเดาไม่ได้ แต่จากงานวิจัยที่นำมาเสนอต่อไปนี้แสดงให้เห็นว่า […]