แสงแห่งอุษาคเนย์
นักบินอวกาศบนสถานีอวกาศนานาชาติได้ถ่ายภาพยามค่ำคืนภาพนี้ขณะโคจรอยู่เหนือทะเลอันดามันในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ด้านหน้าเป็นแสงฟ้าแลบจากพายุฝนฟ้าคะนองที่สว่างวาบใกล้กับเรือประมงนอกชายฝั่งเมืองย่างกุ้ง ซึ่งเป็นเมืองใหญ่ที่สุดของพม่า (เมียนมา) มุมมองจากสถานีอวกาศนี้แสดงให้เห็นภูมิภาคที่มีผู้คนอาศัยอยู่หนาแน่น ซึ่งเป็นบริเวณที่พม่า (เมียนมา) ไทย และลาว มีพรมแดนติดต่อกัน ในขณะที่ถ่ายภาพนี้ ไม่มีแสงจากดวงจันทร์หรือมีเพียงเล็กน้อยเท่านั้น ทำให้นักบินอวกาศสามารถมองเห็นและถ่ายภาพแหล่งกำเนิดแสงต่าง ๆ ได้อย่างมีความเปรียบต่างสูงเมื่อเทียบกับพื้นดินและผืนน้ำที่มืดสนิท แสงสว่างจากฟ้าแลบเป็นสิ่งที่พบได้บ่อยในช่วงฤดูมรสุมทั่วภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ แสงไฟจากเมืองต่าง ๆ ปรากฏอยู่ทั่วภูมิประเทศ หลายเมืองเชื่อมต่อกัน เช่น เชียงใหม่และพิษณุโลก ซึ่งตั้งอยู่ในแอ่งแม่น้ำตอนกลางของประเทศไทยที่แม่น้ำเจ้าพระยาไหลผ่าน เหนือออกไปจากแสงเมืองเหล่านี้ ความมืดที่ทอดยาวไปยังเส้นขอบฟ้าแสดงถึงพื้นที่ชนบทที่มีพืชพรรณปกคลุมของไทย ซึ่งมีแหล่งกำเนิดแสงเพียงเล็กน้อย อีกหนึ่งสิ่งที่นักบินอวกาศมักพบเห็นจากอวกาศคือแสงสีเขียวจากเรือประมง ซึ่งในภาพนี้สามารถเห็นได้รวมกลุ่มกันอยู่นอกชายฝั่งใกล้พายุ แสงเขียวสดเหล่านี้ใช้เพื่อดึงดูดแพลงก์ตอนและปลาให้เข้าใกล้เรือ และโดดเด่นท่ามกลางผืนน้ำทะเลที่มืดมิด มองไปยังเส้นขอบฟ้าของโลก จะเห็นแสงสีเขียวจาง ๆ ของ “แอร์โกลว์” (airglow) ลอยอยู่ระหว่างความมืดของอวกาศกับพื้นโลกเบื้องล่าง บริเวณตอนใต้สุดของพม่า ซึ่งปรากฏในภาพนี้เมื่อเดือนตุลาคม 2024 ได้รับความเสียหายบางส่วนจากเหตุการณ์แผ่นดินไหวขนาด 7.7 ซึ่งเกิดขึ้นในอีกห้าเดือนต่อมาในเดือนมีนาคม 2025 จุดศูนย์กลางแผ่นดินไหวอยู่ใกล้เมืองมัณฑะเลย์ ประเทศพม่า ซึ่งอยู่ห่างจากย่างกุ้งไปทางเหนือประมาณ 628 กิโลเมตร และอยู่นอกกรอบภาพนี้เล็กน้อย ภาพถ่ายจากนักบินอวกาศหมายเลข ISS072-E-125247 ถูกบันทึกเมื่อวันที่ 27 ตุลาคม […]
แผนที่ไฟป่าช่วยเจ้าหน้าที่ดับเพลิงแบบเรียลไทม์
เซนเซอร์ของนาซาได้นำเสนอแนวทางใหม่ในการรับมือกับไฟป่า โดยให้ข้อมูลแบบเรียลไทม์ซึ่งช่วยเจ้าหน้าที่ดับเพลิงควบคุมเพลิงไหม้ในรัฐแอละแบมาได้อย่างรวดเร็ว อุปกรณ์ดังกล่าวมีชื่อว่า AVIRIS-3 (Airborne Visible Infrared Imaging Spectrometer 3) โดยสามารถตรวจพบไฟป่าขนาด 120 เอเคอร์เมื่อวันที่ 19 มีนาคม ก่อนที่เจ้าหน้าที่จะได้รับรายงานเหตุเพลิงไหม้นี้ ขณะที่ AVIRIS-3 ติดตั้งอยู่บนเครื่องบินวิจัย King Air B200 บินผ่านพื้นที่เกิดเหตุซึ่งอยู่ห่างจากเมืองแคสเซิลเบอร์รี รัฐแอละแบมาประมาณ 5 กิโลเมตร นักวิทยาศาสตร์บนเครื่องได้วิเคราะห์ข้อมูลแบบเรียลไทม์และระบุจุดที่ไฟกำลังลุกไหม้อย่างรุนแรง จากนั้นข้อมูลถูกส่งผ่านอินเทอร์เน็ตดาวเทียมไปยังเจ้าหน้าที่ดับเพลิงและนักวิจัยภาคพื้นดิน ซึ่งได้นำภาพที่แสดงแนวเขตไฟส่งตรงไปยังโทรศัพท์มือถือของเจ้าหน้าที่ที่อยู่ในสนาม กระบวนการทั้งหมด ตั้งแต่การตรวจพบไฟขณะบินผ่าน ไปจนถึงการแจ้งเตือนผ่านอุปกรณ์พกพา ใช้เวลาเพียงไม่กี่นาที นอกจากจะระบุพิกัดและขอบเขตของเพลิงไหม้แล้ว ข้อมูลยังช่วยให้เจ้าหน้าที่เห็นแนวไฟอย่างชัดเจน เพื่อประเมินความเสี่ยงของการลุกลามและตัดสินใจว่าจะเสริมกำลังคนและอุปกรณ์ในจุดใด “นี่คือวิทยาศาสตร์ที่คล่องตัวมาก” โรเบิร์ต กรีน นักวิจัยอาวุโสแห่งห้องปฏิบัติการ JPL ของนาซา และหัวหน้าทีมโครงการ AVIRIS กล่าว พร้อมเสริมว่า AVIRIS-3 เคยทำแผนที่บริเวณที่ถูกไฟไหม้จากเหตุไฟป่าอีตันใกล้กับ JPL ในเดือนมกราคม เซนเซอร์ AVIRIS-3 เป็นหนึ่งในชุดเครื่องสเปกโตรมิเตอร์ถ่ายภาพที่ JPL พัฒนามาตั้งแต่ปี […]
ไฟฟ้าดับในแคว้นอันดาลูเซีย สเปน
ไฟฟ้าดับเป็นวงกว้างเมื่อวันที่ 28 เมษายน 2025 ส่งผลกระทบต่อการดำเนินชีวิตประจำวันของประชาชนหลายสิบล้านคนทั่วคาบสมุทรไอบีเรีย รถไฟหยุดวิ่ง โรงพยาบาลต้องพึ่งเครื่องปั่นไฟ และการติดต่อสื่อสารทั้งทางโทรศัพท์และอินเทอร์เน็ตล้มเหลว ในประเทศสเปน มีรายงานข่าวว่าไฟฟ้ากว่าครึ่งที่ขาดหายไปในช่วงเที่ยงวันได้รับการฟื้นฟูภายในช่วงเย็นของวันเดียวกัน อย่างไรก็ตาม พื้นที่ทางตอนใต้ของประเทศยังคงเผชิญกับความมืดมิดตลอดทั้งคืน แผนที่ด้านล่างแสดงให้เห็นถึงความต่อเนื่องของไฟฟ้าดับในแคว้นอันดาลูเซีย ซึ่งเป็นเขตปกครองตนเองทางตอนใต้ของสเปน โดยเปรียบเทียบการปล่อยแสงในยามค่ำคืนก่อนเกิดเหตุไฟฟ้าดับ (ซ้าย) และระหว่างที่เกิดเหตุ (ขวา) ในช่วงเช้ามืดของวันที่ 28 และ 29 เมษายนตามลำดับ แผนที่นี้มาจากผลิตภัณฑ์ “Black Marble” ขององค์การนาซา ซึ่งได้รับความอนุเคราะห์จาก Ranjay Shrestha และ Zhuosen Wang จากทีมวิจัยที่ศูนย์การบินอวกาศก็อดดาร์ดของนาซา โดยอิงจากข้อมูลที่รวบรวมโดยอุปกรณ์ VIIRS (Visible Infrared Imaging Radiometer Suite) บนดาวเทียม NOAA-20 ทีมงาน Black Marble ได้ปรับเทียบข้อมูลเพื่อชดเชยความแปรปรวนของภูมิประเทศ บรรยากาศ และระยะของดวงจันทร์ รวมถึงตัดแสงรบกวนจากแหล่งที่ไม่ใช่แสงไฟฟ้าออก ในวันที่ 29 เมษายน กลุ่มเมฆส่วนใหญ่อยู่เหนือมหาสมุทรและไม่บดบังแหล่งกำเนิดแสงบนพื้นดินมากนัก พื้นที่ที่ปรากฏเป็นสีเทาบนแผนที่ด้านล่างแสดงถึงบริเวณที่ไม่มีข้อมูลเนื่องจากมีเมฆปกคลุม […]
ภูมิอากาศสามารถส่งผลต่อแผ่นดินไหวได้หรือไม่ หรือยังไม่มีความเชื่อมโยงกัน?
เรียบเรียงจาก https://science.nasa.gov/earth/climate-change/can-climate-affect-earthquakes-or-are-the-connections-shaky/ โดย Alan Buis, NASA’s Jet Propulsion Laboratory แผ่นดินไหวขนาด 6.4 และ 7.1 ที่เกิดขึ้นติดต่อกันในพื้นที่ริจเครสต์ บริเวณทะเลทรายโมฮาวีของรัฐแคลิฟอร์เนีย ทางตะวันออกเฉียงเหนือของลอสแอนเจลิส เมื่อวันที่ 4 และ 5 กรกฎาคม 2019 ตามลำดับ สร้างแรงสั่นสะเทือนที่รับรู้ได้ถึง 30 ล้านคนในรัฐแคลิฟอร์เนีย เนวาดา แอริโซนา และบาฮาแคลิฟอร์เนีย ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิต บาดเจ็บ ความเสียหายนับพันล้านดอลลาร์ และสร้างความตื่นตระหนกอย่างมาก แม้ว่าการเกิดแผ่นดินไหวในพื้นที่ห่างไกลจะช่วยลดผลกระทบลงได้ แต่เหตุการณ์ครั้งนี้ก็เป็นสัญญาณเตือนสำหรับชาวแคลิฟอร์เนียที่เริ่มชะล่าใจว่า พวกเขาอาศัยอยู่ใน “ดินแดนแผ่นดินไหว” และควรเตรียมพร้อมรับมือกับ “แผ่นดินไหวใหญ่” ที่นักวิทยาศาสตร์ยืนยันว่าจะต้องเกิดขึ้นอย่างแน่นอน เหตุการณ์นี้ยังทำให้เกิดการพูดคุยถึงทุกแง่มุมของแผ่นดินไหวอีกด้วย. มีความเชื่อผิด ๆ มากมายเกี่ยวกับแผ่นดินไหว หนึ่งในความเชื่อที่พบบ่อยคือแนวคิดเรื่อง “อากาศแผ่นดินไหว” — กล่าวคือ สภาพอากาศบางประเภท เช่น ร้อนและแห้ง หรือแห้งและมีเมฆมาก มักเกิดขึ้นก่อนแผ่นดินไหว ความเชื่อนี้มีที่มาจากนักปรัชญาชาวกรีก อริสโตเติล […]
