แปลเรียบเรียงจาก https://www.energyintel.com/0000018b-d48e-dac7-a7ab-ddde31bd0000
Poetra.RH/Shutterstock

ก่อน COP28 ทุกภาคีต่างขับเคี่ยวกันในวาระด้านพลังงาน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง รูปร่างหน้าตาของการเปลี่ยนผ่านไปสู่สังคมคาร์บอนต่ำ และความจําเป็นเพื่อรื้อสร้างอุตสาหกรรมพลังงานขึ้นใหม่เพื่อต่อกรกับวิกฤตสภาพภูมิอากาศ กลุ่มผู้ผลิตน้ํามันและก๊าซฟอสซิลพยายามที่จะเปลี่ยนบทสนทนาทางสังคมจากอิทธิพลครอบงำของอุตสาหกรรมเชื้อเพลิงฟอสซิลไปเป็นเรื่องของแนวทางการลดการปล่อย CO2 โดยโต้แย้งว่านี่คือเป้าหมายที่แท้จริงในการต่อกรกับวิกฤตสภาพภูมิอากาศ บริษัทอุตสาหกรรมทั้งหลายโต้แย้งว่าพวกเขาสามารถทําได้หลายอย่างเพื่อลดการปล่อยคาร์บอนไดออกไซด์จากธุรกิจน้ํามันและก๊าซฟอสซิลภายในทศวรรษนี้ ไม่ว่าจะเป็นการลดการรั่วไหลของก๊าซมีเทนและกําจัดการเผาทิ้งก๊าซส่วนเกินจากปล่อง ไปจนถึงโครงการดักจับและจัดเก็บคาร์บอนขนาดใหญ่ (CCS) ที่มุ่งมั่นมากขึ้น

ข้อถกเถียงโต้แย้งดังกล่าวจะแสดงออกมาอย่างโดดเด่นที่ COP28 ในนครดูไบระหว่างวันที่ 30 พฤศจิกายน-12 ธันวาคม 2566 นี้ โดยที่ภาคอุตสาหกรรมเน้นย้ำถึงความพยายามในการควบคุมการปล่อยก๊าซเรือนกระจกของตนเองและส่งเสริมเทคโนโลยี เช่น ไฮโดรเจน ที่กำลังมาแรง เหล่าอุตสาหกรรมน้ํามันรู้สึกประหลาดใจที่พบว่าตนเองถูกกีดกันใน COP26 ที่กลาสโกว์เมื่อสองปีก่อน และตั้งแต่นั้นมา อุตสาหกรรมก็ได้ฟื้นคืนอิทธิพลของตนกลับคืนมา พนักงานอุตสาหกรรมเชื้อเพลิงฟอสซิลบางคนให้ความเห็นส่วนตัวว่าพวกเขาต้องการไปไกลกว่านี้และใช้โอกาสนี้เพื่อกําหนดแนวทางการเปลี่ยนแปลง — หาทางโต้กลับการเล่าเรื่องที่ต่อต้านเชื้อเพลิงฟอสซิล

แต่กลุ่มนักเคลื่อนไหวด้านสภาพภูมิอากาศและกลุ่มรัฐบาลประเทศผู้บริโภคก็ไม่ยอมแพ้ง่ายๆ กรอบท่าทีการเจรจาของสหภาพยุโรปที่นำเข้าสู่การเจรจาที่ COP28 คือเรียกร้อง “การปลดระวางเชื้อเพลิงฟอสซิลทั่วโลกที่ไม่มีการดักจับและกักเก็บคาร์บอน(unabated fossil fuels)ให้เร็วที่สุดก่อนปี 2593″ ในขณะที่ Wopke Hoekstra กรรมาธิการด้านสภาพภูมิอากาศของสหภาพยุโรปคนใหม่เมื่อเดือนที่แล้วแย้งว่า การดักจับและกักเก็บคาร์บอน(CCS) ควรมุ่งเน้นไปที่ “ภาคส่วนที่ยากต่อการลดเป็นการเฉพาะ” จดหมายที่ลงนามโดยกลุ่มเคลื่อนไหวด้านสภาพภูมิอากาศ 100 กลุ่มในสัปดาห์นี้และจ่าหน้าถึงประธาน COP28 สุลต่าน อัล-จาเบอร์ ซึ่งเป็นซีอีโอของ Abu Dhabi National Oil Co. กล่าวว่าการตัดสินว่า COP28 จะประสบความสำเร็จหรือไม่นั้น ส่วนหนึ่งอยู่ที่ว่าจะเกิดความตกลงเพื่อ “ปลดระวางเชื้อเพลิงฟอสซิลทั้งหมด (ถ่านหิน น้ํามันและก๊าซฟอสซิล) ในทุกภาคส่วน” หรือไม่ กลุ่มผู้ลงนามในจดหมายกล่าวอีกว่าพวกเขาจะคัดค้านการใช้เทคโนโลยีต่างๆ เช่น การดักจับและกักเก็บคาร์บอน(CCS) ด้วยเหตุผลที่ว่า “เทคโนโลยีเหล่านี้ไม่ได้ก่อให้เกิดคุณูปการที่มีความหมายใดๆ ในการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในทศวรรษหน้า”

ส่วนยักษ์ใหญ่อย่างสหรัฐฯ และจีนวางท่าทีอยู่ตรงกลาง พยายามประสานประโยชน์โดยเสนอพันธะกรณีที่ยังต้องพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิล ซึ่งกระตุ้นโดยการแข่งขันเชิงภูมิยุทธศาสตร์ว่าด้วยเทคโนโลยีคาร์บอนต่ํา ด้วยเหตุนี้ ทั้งสองมหาอำนาจทั้งสองจึงตกลงร่วมกันในสัปดาห์นี้เพื่อ “พยายามในการเพิ่มกําลังการผลิตพลังงานหมุนเวียนทั่วโลกเป็นสามเท่าภายในปี 2573” ซึ่งเป็นหนึ่งในวัตถุประสงค์หลักของ Al-Jaber ที่ COP28 “เพื่อเร่งทดแทนการผลิตถ่านหิน น้ํามันและก๊าซฟอสซิล” ในระบบเศรษฐกิจของพวกเขา

กลยุทธ์การเปลี่ยนผ่าน

การมองภาพอุตสาหกรรมน้ํามันว่าเป็นแบบเดียวกันหมดนั้นดูง่ายไป การเปลี่ยนผ่านไปสู่สังคมคาร์บอนต่ำมีหลากหลาย บริษัทในยุโรป เช่น TotalEnergies (ลงทุนอย่างหนักในด้านไฟฟ้า) และ BP (รายใหญ่เพียงแห่งเดียวที่ตั้งเป้าหมายการลดการผลิต) ในด้านหนึ่ง และกลุ่มบริษัทน้ํามันแห่งชาติ เช่น NNPC ของไนจีเรีย หรือ PDVSA ของเวเนซุเอลา (ที่แทบจะไม่มีกลยุทธ์การเปลี่ยนผ่านเลย) ในอีกด้านหนึ่ง ส่วนในสหรัฐอเมริกา ตะวันออกกลาง และที่อื่นๆ อุตสาหกรรมน้ำมันจะเข้าไปมีส่วนร่วมอย่างแข็งขันมากขึ้นในประเด็นการเปลี่ยนผ่าน แต่โต้แย้งว่าความต้องการน้ํามันและก๊าซฟอสซิลทำให้ต้องมีการลงทุนอย่างต่อเนื่องในอีกหลายปีข้างหน้า

ส่วนใหญ่ กลุ่มบริษัทน้ํามันระหว่างประเทศอย่างน้อยที่สุดเห็นด้วยกับการลดการปล่อยคาร์บอนในส่วนต่างๆ เช่น การรั่วไหลของก๊าซมีเทนและการเผาทิ้งก๊าซส่วนเกินจากปล่อง ซึ่งอยู่ภายใต้การปล่อยที่เรียกว่า Scope 1 และ 2 (ปฏิบัติการ) เพราะหากล้มเหลวในการดําเนินการในระดับนี้ก็จะมีความเสี่ยงต่อใบอนุญาตทางสังคมของอุตสาหกรรมในการดําเนินงาน นอกจากนี้ อุตสาหกรรมในยุโรปเอนเอียงไปทางพลังงานหมุนเวียนมากขึ้น ในขณะที่คู่ค้าในสหรัฐฯ เน้นย้ําถึงเทคโนโลยีที่ใกล้ชิดกับธุรกิจหลักของพวกเขามากขึ้น เช่น การดักจับและกักเก็บคาร์บอน(CCS)

ในความแตกต่างที่แยกแบบง่ายๆ ของอุตสาหกรรมฟอสซิลนี้ บริษัทเชลล์ได้หันเหออกจากภาคไฟฟ้าในปีนี้ แม้ว่ารายอื่นๆ เช่น Total และ Eni จะเดินหน้าต่อในเรื่องพลังงานคาร์บอนต่ํา และยังมีความแตกต่างอย่างมากภายในอุตสาหกรรมฟอสซิลของสหรัฐฯ ตั้งแต่การลงทุนเทคโนโลยีการดักจับอากาศโดยตรง (DAC) ของบริษัท Occidental ในฐานะเป็นสายธุรกิจคาร์บอนต่ํา ไปจนถึงความทะเยอทะยานอย่างจำกัดที่จะนำหินน้ำมันมาใช้เพื่อความเป็นอิสระทางพลังงาน ส่วน Exxon Mobil ก็รวบรวมเอาโครงการดักจับและกักเก็บคาร์บอน(CCS) ที่สําคัญไว้อย่างเงียบ ๆ

ท่ามกลางความหลากหลายนี้ อาจกล่าวได้ว่า บริษัทอุตสาหกรรมน้ํามันทุกแห่งต้องการเห็นทัศนคติที่อดทนต่อเชื้อเพลิงฟอสซิลมากขึ้น อย่างน้อยในระยะใกล้และระยะกลาง และการยอมรับเทคโนโลยีที่พวกเขาชื่นชอบ

เป้าหมายและวิธีการในเรื่องการปล่อยก๊าซเรือนกระจก

อุตสาหกรรมฟอสซิลหวังจะทําให้ภาพลบของตนในด้านสภาพภูมิอากาศลดลงโดยการเพิ่มความพยายามในการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในการดําเนินงาน scope 1 และ 2 ซึ่งคิดเป็นประมาณ 15% ของการปล่อยก๊าซเรือนกระจกที่เกี่ยวข้องกับน้ํามันและก๊าซฟอสซิลทั้งหมด การจัดการกับการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากการผลิตน้ํามันและก๊าซฟอสซิลในปัจจุบันจะมีความทะเยอทะยาน แต่ทําได้ด้วยการผสมผสานระหว่างการผลิตไฟฟ้า การดักจับคาร์บอน และการปลูกต้นไม้

แต่อุตสาหกรรมฟอสซิลเฉื่อยชาในการจัดการกับการปล่อยก๊าซเรือนกระจก Scope 3 โดยตรงที่ปล่อยออกมาในขั้นตอนการบริโภคซึ่งคิดเป็น 85% ของการปล่อย การลงทุนในการผลิตและการตลาดพลังงาน การชาร์จรถยนต์ไฟฟ้า ไฮโดรเจนสีเขียว หรือเชื้อเพลิงชีวภาพได้มุ่งไปในทิศทางนี้ บริษัทในยุโรปกําลังดําเนินการตามกลยุทธ์ดังกล่าวและตั้งเป้าหมายการปล่อยใน Scope 3 แต่ส่วนใหญ่ยังคงขยายการผลิตน้ํามันและก๊าซฟอสซิลในระยะใกล้และระยะกลาง การดักจับและกักเก็บคาร์บอน(CCS) และเทคโนโลยีการดักจับอากาศโดยตรง(DAC) จะเผชิญกับความท้าทายที่สําคัญในเรื่องของขนาดหากต้องพึ่งพาอย่างหนักเพื่อจัดการกับการปล่อยก๊าซเรือนกระจก Scope 3 ที่เพิ่มขึ้น ในสหรัฐอเมริกา บริษัท Oxy กําลังผลักดันเทคโนโลยีการดักจับอากาศโดยตรง(DAC) เป็นวิธีแก้ปัญหาสําหรับการปล่อยก๊าซเรือนกระจกของวัฐจักรทั้งหมด(full-cycle) แต่โต้แย้งว่าสิ่งนี้จะช่วยลดแรงกดดันในการลดการผลิตน้ํามัน บริษัทอื่นๆ ในสหรัฐอเมริกาส่วนใหญ่ไม่มีเป้าหมายการลดใน Scope 3 และโต้แย้งว่าภาระควรตกอยู่ที่ผู้บริโภค

สิ่งที่ต้องจับตา

ความเชื่อมโยงและความตึงเครียดระหว่างการปล่อยก๊าซเรือนกระจกโดยรวมและการผลิตเชื้อเพลิงฟอสซิลอธิบายได้ว่าทําไมเชื้อเพลิงฟอสซิลจึงเป็นประเด็นที่ร้อนแรงในการเจรจา COP ที่มีพื้นฐานอยู่บนฉันทามติขั้นสุดท้าย และเหตุใดทางตันที่มีมายาวนานอาจต้องดําเนินต่อไป “คำ” ต่างๆ ว่าด้วยการปลดระวางเชื้อเพลิงฟอสซิล แม้ว่าเป็นคำที่ใช้แบบชั่วคราวก็ตาม ก็ถือว่าเป็นความพ่ายแพ้เชิงสัญลักษณ์สําหรับอุตสาหกรรมน้ํามัน และอาจทําให้แรงกดดันทางสังคม การเมือง กฎหมาย และการเงินทวีความรุนแรงขึ้น ขณะที่การระดมเคลื่อนไหวประเด็นพลังงานหมุนเวียนและประสิทธิภาพการใช้พลังงานจะง่ายกว่ามาก และความเห็นของบางคนมองว่าถือเป็นประตูหลังในการปลดระวางเชื้อเพลิงฟอสซิล

การหันเหไปในทิศทางอื่นโดยห่างออกจากพลังงานหมุนเวียน โดยใช้ “คำ”ที่อ่อนกว่าเกี่ยวกับการปล่อยก๊าซเรือนกระจกและพลังงานคาร์บอนต่ําโดยทั่วไป — จะเป็นชัยชนะที่อุตสาหกรรมฟอสซิลได้ประโยชน์ แลกกับต้นทุนที่อาจสูญเสียของความน่าเชื่อถือของกระบวนการ COP ความเสี่ยงที่จะเกิดขึ้นต่อไป คือ การรวมขั้วของอุตสาหกรรมเชื้อเพลิงฟอสซิลจะเข้าไปเสริมการแบ่งขั้วทางการเมืองและการแตกกระจายของนโยบายทั่วโลก ทําให้การเปลี่ยนผ่านทางพลังงานยากที่จะเดินหน้าต่อไปมากขึ้น

Leave a Reply

We use cookies to personalise content and ads, to provide social media features and to analyse our traffic. We also share information about your use of our site with our social media, advertising and analytics partners. View more
Cookies settings
Accept
Privacy & Cookie policy
Privacy & Cookies policy
Cookie name Active
  Military VS Climate Security : The 2011 Budget Compareสถาบันนโยบายศึกษาในสหรัฐอเมริกา จัดทำรายงานประจำปีเรื่อง Military VS Climate Security : The 2011 Budget Compare" ออกมาเมื่อเร็วๆ นี้ เนื้่อหาในรายงานระบุว่า ตอนนี้กลาโหมของสหรัฐฯ รู้แล้วว่า การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ(climate change) ถือเป็น "ตัวคูณของภัยคุกคามด้านความมั่นคง" หลักฐานประการหนึ่งคือ นับตั้งแต่ปี 2008 เป็นต้นมา งบประมาณของรัฐบาลสหรัฐฯ เองได้ถูกแบ่งสรรปันส่วนไปใช้ในเรื่องการจัดการกับเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศมากขึ้น ตั้งแต่ปี 2008 และปี 2011 มีการจัดสรรงบโลกร้อนเพิ่มขึ้นเป็นมากกว่าสองเท่า (จาก 7.4 พันล้านเหรียญ เป็น 18.1 พันล้านเหรียญ) กล่าวอีกนัยหนึ่ง ในปี 2008 สหรัฐฯ นั้นใช้งบประมาณราว 94 เหรียญสหรัฐในด้านกลาโหม ต่อทุก ๆ 1 เหรียญสหรัฐที่ใช้ในด้านการจัดการเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และในปี 2011 ใช้งบระมาณราว 41 เหรียญสหรัฐในด้านกลาโหม ต่อทุกๆ 1 เหรียญสหรัฐที่ใช้ในด้านการจัดการเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ แต่สิ่งที่น่าสนใจก็คือ การเปลี่ยนผ่านของการใช้งบประมาณดังกล่าวนี้ มิได้ทำให้การลงทุนเพื่อทำให้เกิดความมั่นคงด้านสภาพภูมิอากาศมากนักเมื่อเทียบกับขนาดของภัยคุกคามของการเปี่ลยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่เกิดขึ้นและรออยู่ข้างหน้า ยิ่งไปกว่านั้น รายงานนี้ยังได้เปรียบเทียบกรณีศึกษาประเทศจีนว่ามีความก้าวหน้ามากกว่าสหรัฐอเมริกาในเรื่องนี้มาก รายงานระบุว่า ถึงแม้การใช้จ่ายทางการทหารของจีนจะไม่โปร่งใสไปเสียทั้งหมด แต่จีนนั้นใช้งบประมาณ 2-3 เหรียญสหรัฐในด้านกลาโหม ต่อทุก ๆ 1 เหรียญสหรัฐที่ใช้ในด้านการจัดการเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ รายงานนี้ ได้สรุปฟันธงว่า ไม่ว่าจะเป็นเหตุผลทั้งในด้านความมั่นคง ทางสิ่งแวดล้อม และทางเศรษฐกิจ การจัดสรรงบประมาณและทรัพยากรในด้านกลาโหมให้กับงบประมาณในการจัดการด้านการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศมากขึ้น เป็นเรื่องที่สมเหตุสมผลสำหรับสหรัฐอเมริกา รายละเอียดของรายงานดาวน์โหลดได้ที่  www.fpif.org/files/2521/mil%20v%20climate%202010.pdf
Save settings
Cookies settings